PIR-isolatie staat bekend om zijn hoge isolatiewaarde en dampdichtheid. Veel klussen met PIR worden dan ook uitgevoerd zonder extra dampremmer. Toch is het niet altijd vanzelfsprekend: in sommige situaties is een folie juist onmisbaar om vochtproblemen te voorkomen.
In dit artikel leggen we uit hoe het zit met de dampdichtheid van PIR en wanneer je een dampremmer wél nodig hebt. Zo weet jij precies waar je op moet letten bij jouw dakisolatieproject en voorkom je kostbare fouten.
Hoe dampdicht is PIR?
PIR (polyisocyanuraat) heeft een gesloten celstructuur. Dat betekent dat waterdamp er maar heel moeilijk doorheen kan. De dampdichtheid wordt uitgedrukt in de Sd-waarde: een maat voor de weerstand die een materiaal biedt tegen diffusie van waterdamp. Bij PIR ligt die waarde meestal hoog, vaak tussen de 5 en 30 meter, afhankelijk van de dikte en de fabrikant. Ter vergelijking: een gewone dampremmer heeft een Sd-waarde van ongeveer 2 tot 5 meter.
Omdat PIR zelf al een flinke dampweerstand heeft, is een extra dampremmer in veel gevallen overbodig. De isolatie vormt dan zelf de barrière die voorkomt dat vocht vanuit de woning in het dakconstructie komt. Dat scheelt niet alleen in materiaalkosten, maar ook in arbeid en tijd.
Toch is het belangrijk om te beseffen dat 'dampdicht' niet hetzelfde is als 'waterdicht'. Bij naden en aansluitingen kan vocht alsnog binnendringen. Daarom is een zorgvuldige plaatsing essentieel, ook zonder folie.
Wanneer is een dampremmer niet nodig?
In de praktijk kun je een dampremmer vaak achterwege laten als je PIR gebruikt in een dak dat van binnen naar buiten wordt opgebouwd. Bij een hellend dak met PIR tussen de kepers of spanten, waarbij de dampdichte zijde van het PIR naar de binnenzijde is gericht, is een folie meestal niet nodig. Het PIR neemt dan de functie van dampremmer over.
Ook bij een plat dak dat wordt geïsoleerd met PIR van bovenaf, is een aparte dampremmer vaak overbodig. De isolatieplaten worden dan direct op de dakconstructie gelegd en de dampdichte laag zit aan de onderkant van het PIR. Zolang de platen goed worden afgeplakt bij de naden, vormt het PIR een gesloten dampremmende laag.
Een ander voorbeeld is bij renovatie van een dak met PIR-platen die aan de binnenzijde worden aangebracht. Ook dan is de dampweerstand van het PIR meestal voldoende. Let wel: dit geldt alleen voor ruimtes met een normaal binnenklimaat, zoals woonkamers en slaapkamers. In vochtige ruimtes zoals badkamers of keukens ligt dat anders.
Wanneer is een dampremmer wél nodig?
Er zijn situaties waarin je niet zonder dampremmer kunt. Dat is vooral het geval wanneer er een constructie wordt gebruikt die minder dampdicht is dan PIR, bijvoorbeeld bij combinaties met hout of minerale wol. Ook bij een koude zolder of een kruipruimte waar vocht van buitenaf kan komen, is een dampremmer aan te raden.
Daarnaast is een dampremmer onmisbaar wanneer je PIR aan de buitenzijde van het dak toepast, bijvoorbeeld bij een omgekeerd dak. Dan zit het PIR boven de dakbedekking en is het niet in staat om vocht uit de woning tegen te houden. In dat geval moet de dampremmer aan de binnenzijde van de constructie worden aangebracht.
Ook bij een constructie met houten balken of spanten is het verstandig om een dampremmer te plaatsen, zelfs als er PIR wordt gebruikt. Hout is namelijk gevoelig voor vocht en kan gaan rotten als er te veel vocht binnendringt. Een dampremmer beschermt het hout en verlengt de levensduur van je dakconstructie. Twijfel je? Vraag dan advies aan een specialist of dakdekker.
In het kort
- Controleer altijd de Sd-waarde van het PIR; meestal staat die op de verpakking of in het technisch blad.
- Zorg dat de dampdichte zijde van het PIR naar de binnenzijde (warme zijde) is gericht.
- Plak naden en aansluitingen altijd zorgvuldig af met speciale aluminiumtape.
- In vochtige ruimtes (badkamer, keuken) is een extra dampremmer vaak wel nodig, ook bij PIR.
- Bij toepassing aan de buitenzijde van het dak (omgekeerd dak) is een dampremmer aan de binnenzijde verplicht.
- Laat bij twijfel een bouwfysische berekening maken; dit voorkomt dure reparaties achteraf.
- PIR is niet waterdicht, dus voorkom dat er water op de platen kan staan tijdens de bouw.
Veelgestelde vragen
Is PIR altijd dampdicht?
PIR heeft een gesloten celstructuur en is daardoor dampdicht, maar dit geldt alleen voor de plaat zelf. Bij naden en aansluitingen kan vocht binnendringen als je niet goed afplakt.
Kan ik een dampremmer weglaten bij PIR op zolder?
In een droge ruimte is dat vaak mogelijk, maar als de zolder vochtig is of als er hout in de constructie zit, is een dampremmer verstandig. Laat het beoordelen door een specialist.
Wat is het verschil tussen een dampremmer en een dampdichte folie?
Een dampremmer heeft een lagere Sd-waarde en laat wat vocht door, terwijl een dampdichte folie (Sd > 100 m) vrijwel geen vocht doorlaat. PIR zit daar tussenin.
Hoe weet ik of ik een dampremmer nodig heb?
Dat hangt af van de constructie, het klimaat en de toepassing. Over het algemeen is een dampremmer nodig bij houtskeletbouw, vochtige ruimtes of als PIR aan de buitenkant zit. Laat bij twijfel advies geven.
Conclusie
PIR is een uitstekende isolatie die in veel gevallen zelf als dampremmer fungeert. Toch is het geen universele oplossing: bij hout, vochtige ruimtes of een omgekeerd dak is extra bescherming nodig. Door goed te kijken naar de opbouw van je dak en de juiste keuzes te maken, voorkom je vochtproblemen en geniet je jarenlang van een comfortabel en duurzaam dak.
Dak laten vervangen of isoleren?
Vergelijk rustig en vraag vrijblijvend offertes aan via DakenRadar.
Vraag dakofferte aan →Verder lezen over kosten en prijzen: Dakrenovatie en een nieuw dak · Groendak: een sedumdak op je platte dak · Dakkapel plaatsen · Dakdekker in Den Haag: kosten, aanpak & offertes · Dakgoten en regenafvoer · Dakdekker in Utrecht: kosten, aanpak & offertes
Lees ook: Vocht onder dakisolatie: oorzaken en oplossingen · Dakisolatie en condens: veelgemaakte fouten · Isolatie tegen opstijgend vocht: werkt dat? · Plekken op het plafond: is je dakisolatie nat? · Koude dak door slechte isolatie: vochtproblemen · Damprem versus dampopen: welke isolatie kies je? — meer over dakisolatie en vochtproblemen
DakenRadar is een onafhankelijke gids en verkoopt zelf niets. Prijzen zijn indicaties.